بیکاری پنهان در کشاورزی ایران

در حال حاضر در بخش کشاورزی ایران بیکاری پنهان وجود دارد که این امر نیز بر افزایش قیمت‌ها دامن زده است. بنابراین در شرایط فعلی نباید نگران کوچ روستاییان به شهرها بود چرا که در حال حاضر 50درصد بیکاری پنهان در این بخش وجود دارد. البته باید یادآور شد نباید این کوچ روستاییان همزمان با عدم سرمایه‌گذاری در بخش کشاورزی صورت بگیرد چرا که در آن زمان خطرناک به نظر می‌رسد و می‌تواند بحران نیروی کار را ایجاد کند. اما اگر سرمایه‌گذاری در این بخش صورت بگیرد و همزمان نیروی کار نیز به سمت شهرها کوچ کنند نگرانی وجود نخواهد داشت چرا که در آن زمان می‌توان با کاهش نیروی انسانی و جایگزینی سرمایه وضعیت در این بخش را به تعادل نزدیک کرد.

باید اینگونه تأکید داشت که در حال حاضر نیروی کار در بخش کشاورزی کشور از مرحله اشباح نیز گذشته و روزبه‌روز نیز تشدید می‌یابد.

بعضاً دیده می‌شود در یک زمین یک هکتاری برای کاشت گندم 70 نفر مشغول به فعالیتند در حالی که برای کاشت گندم در چنین زمینی نیاز به 20 نفر است اما به دلیل کمبود بیکاری تعداد زیادی از روستانشینان بعضاً دیده می‌شود که در یک زمین بیش از دو تا سه نفر افراد مورد استفاده کشاورز مشغول به فعالیت است.

در حال حاضر 5/8 میلیون هکتار زراعت آبی و 7 میلیون زراعت دیم است که با تبدیل زراعت دیم به زراعت آبی در واقع در حال حاضر معادل 10 میلیون هکتار زراعت آبی در کشور وجود دارد در حالی که در حال حاضر حدود 5/4 میلیون بهره‌بردار و 5 میلیون کارگر برای زراعت داریم که این خود نشان از بیکاری پنهان دارد که مانع رقابت در این بخش شده است. می‌توان گفت در شرایط فعلی جایی برای افزایش ظرفیت در این بخش نداریم البته باید متذکر شد که این بیکاری پنهان در بخش متخصصین نیست و درصد بسیاری از این مشکل را باید در بعد کارگرهای ساده جست‌وجو کرد. بنابراین اگر بخواهیم فضا در این بخش را رقابتی کنیم باید تعداد زیادی از کارگران از این بخش خارج شوند.

براین اساس یکی از پیشنهادهای موجود اجرای قانون اساسی در خصوص تأمین اجتماعی کشاورزان است براساس این قانون باید یک کشاورز در سن 55 تا 60 سال بازنشسته شود در حالی که این امر تاکنون محقق نشده و یک روستایی ناچار است تا دم مرگ در زمین خود کار کند. بر این اساس در صورت اجرای این قانون می‌توان امیدوار بود بخشی از این بیکاری پنهان در بخش کشاورزی مرتفع شود اما تاکنون علی‌رغم پیگیری‌های زیاد این امر تحقق نیافته است.

 وزیر اسبق کشاورزی