یک بار در دیدار با رئیس فرهنگستان هنر دریافتم که ازبکستان یکی از کشورهای هنرخیز آسیای مرکزی است و هنرمندان این کشور در زمینه های تئاتر، سینما وموسیقی نه تنها در منطقه بلکه در جهان مطرح می باشند.وی در ارتباط با تئاتر گفت دهه 20 آغاز ایجاد نهضتی در جهت ایجاد تئاتر ازبکستان به شکل اروپایی بود. بنیانگذار تئاتر در ازبکستان حمزه حکیم زاده نیازی است.در سال 1918 حمزه در فرغانه اولین تئاتر را تشکیل داد. در سالهای 1918-1919 تئاتر های روسی در تاشکند و سمرقند ایجاد و در سال 1945 مؤسسه تئاتر در تاشکند تاسیس شد. در حال حاضر 43 تئاتر در ازبکستان وجود دارد که تئاتر علیشیر نوائی بزرگترین آنها به شمار می آید.در 1897 اولین فیلم در تاشکند به نمایش گذاشته شد تا سال 1917 میلادی 17 سینما در ازبکستان وجود داشت که فیلم های روسی را به نمایش می گذاشت.در سال 1925 در ازبکستان شرکت دولتی سینما تاسیس شد و در اواخر دهه 20 گروهی از جوانان را برای تحصیل در رشته سینما به مسکو و لنینگراد اعزام کردند.تا سال 1930 فیلم های صامت در ازبکستان به روی صحنه می آمد. در سال1937 اولین فیلم صدادار در ازبکستان به اکران گذاشته شد.از سال 1968 فستیوال بین المللی فیلم کشور های آسیایی – افریقایی تحت عنوان "در راه صلح، ترقی اجتماعی و آزادی ملل" هر 2 سال یکبار در تاشکند برگزار می شود. در حال حاضر 2373 سینما و باشگاه سینمایی در ازبکستان وجود دارد، که 50 سینمای درجه یک در بین آنها وجود دارد.در حوزه موسیقی هم سبکهای مختلفی در ازبکستان وجود داشته و تک نوازی، سازهای مسیحی و در نهایت همنوازی مراحل مختلف موسیقی در ازبکستان بوده است.موسیقی ازبکستان را از لحاظ قومی و شرایط اجتماعی و اقتصادی می توان به 4 قسمت یعنی موسیقی خوارزم، موسیقی بخارا و سمرقند، موسیقی فرغانه و تاشکند و موسیقی سرخان دریا و قشقه دریا تقسیم کرد.پس از اشغال ازبکستان، توسط روسیه تزاری، موسیقی اروپایی وارد فرهنگ ازبکستان شد. سبک ملی موسیقی ازبکستان " مقام " نام دارد.الات موسیقی ازبکها نیزعبارت از گیجاک، کوبوز، ساتو،دورما، دوتار، تنبور،عود، رباب، چنگ (سیمی) سینبرید، بالابان، سورنای، کوشنای، کرنای، دویرا، نقاره و چینداول هستند.
منبع:چهار سال در سرزمین تیمور،خاطرات سفیر ایران در تایلند،محسن پاک ایین،انتشارات فرهنگ سبز،تهران،1369
نظر شما